Polski Słownik Biograficzny Konserwatorów Zabytków

Interaktywny słownik powstał w wyniku digitalizacji 5 tomów słownika wydawanego w formie drukowanej od 2000r.

Pierwszy zeszyt Polskiego Słownika Biograficznego Konserwatorów Zabytków [PSBKZ], który oddany został czytelnikom w 2000 r., był rezultatem wstępnego etapu prac podjętych przez zespół autorów i redaktorów realizujących inicjatywę zgłoszoną i zaaprobowaną przez Walny Zjazd Stowarzyszenia Konserwatorów Zabytków. Podkreślić należy, że prace przygotowawcze, opracowanie biogramów i ich wydanie możliwe było dzięki dotacjom przyznanym przez Generalnego Konserwatora Zabytków, o które zabiegał Zarząd Główny SKZ. Drugi zeszyt PSBKZ oddany został do druku niestety dopiero po sześciu latach – w 2006 r., ponieważ wcześniej nie udało się uzyskać środków finansowych na druk. Przyznana wówczas dotacja pozwoliła ponadto na zebranie i opracowanie kolejnych biogramów. Opublikowanie ich w trzecim zeszycie nastąpiło w wyniku porozumienia zawartego między Stowarzyszeniem Konserwatorów Zabytków a Krajowym Ośrodkiem Badań i Dokumentacji Zabytków, który podjął się także pokrycia kosztów opracowania i wydania następnych zeszytów. Czwarty i piąty zeszyt PSBKZ wydane zostały przez Narodowy Instytut Dziedzictwa.

 

Słownik przeznaczony jest dla możliwie szerokiego grona czytelników. Dlatego łączy cechy opracowania przystępnego z wymogami naukowej precyzji, a w szczególności jest zgodny z zasadami przyjętymi i obowiązującymi przy pracy nad tego rodzaju publikacjami. Jego celem jest dostarczenie możliwie najbardziej rzetelnej, dokładnej i wszechstronnej informacji o ludziach działających na obecnych oraz dawnych ziemiach polskich, którzy zapisali się swą działalnością na polu konserwacji, restauracji, inwentaryzacji, dokumentacji i badań naukowych obiektów zabytkowych.

 

PSBKZ zawiera biogramy osób profesjonalnie uczestniczących w procesach konserwacji i ochrony zabytków, kształtowaniu myśli konserwatorskiej i dokumentowaniu historii konserwacji i ochrony zabytków. Są to osoby:

 

- bezpośrednio zajmujące się konserwowaniem dzieł sztuki i zabytków kultury materialnej,

 

- projektujące prace przy zabytkach

 

- sporządzające plany zagospodarowania przestrzennego i rewaloryzacji zespołów zabytkowych oraz obszarów chronionych

 

- prowadzące badania archeologiczne i architektoniczne dla potrzeb prac przy zabytkach oraz zajmujące się dokumentacją stanu obiektów i wykonywanych prac

 

- zajmujące stanowiska kierownicze i działalności podstawowej w państwowej służbie konserwatorskiej oraz wykonawstwie prac przy zabytkach

 

- będące autorami prac z dziedziny teorii, prawa, metodyki, historii ochrony zabytków, a także krytyki konserwatorskiej

 

- będące autorami studiów dla potrzeb ochrony i konserwacji zabytków

 

- wykazujące aktywną działalność w organizacjach zajmujących się ochroną zabyt­ków przed powołaniem państwowej służby konserwatorskiej i obecnie

 

Słownik zawiera biogramy osób nieżyjących:

 

1. narodowości polskiej lub polskiego pochodzenia bez względu na miejsce działalności,

 

2. innych narodowości, jeżeli ich działalność dotyczyła zabytków znajdujących się w obecnych granicach państwa polskiego.

 

Zasięg chronologiczny PSBKZ obejmuje okres od początków działalności w tej dyscyplinie w końcu XVIII w., aż do czasów współczesnych. Chcielibyśmy, aby w sposób możliwie szeroki uwzględnione zostały w Słowniku postaci działające w czasach najbliższych, brak biografii których odczuwa się szczególnie w dotychczasowych publikacjach.

 

Zestaw haseł jest z różnych względów w dużym stopniu przypadkowy, jakkolwiek staraliśmy się dać możliwie reprezentatywny zbiór biogramów uwzględniających ludzi różnych specjalności, działających w dziedzinach ogólnie określonych jako ochrona zabytków i dokumentacja zabytków. W haśle – przy określeniu zawodu, stanowiska lub charakteru działalności – termin "konserwator" został użyty tylko w stosunku do osób, które z wykształcenia były konserwatorami dzieł sztuki lub przez szereg lat wykonywały prace konserwatorskie, względnie pełniły funkcję w służbie ochrony zabytków. Niektóre biogramy zostały skrócone i dostosowane do przyjętej koncepcji Słownika.

 

Zamiarem inicjatorów jest przygotowywanie PSBKZ systemem holenderskim. Przewiduje się, że w przyszłych latach ukazywać będą się kolejne zeszyty, zawsze w układzie alfabetycznym.

zapraszamy do lektury